AI voor de incassopraktijk en de kosten die erbij horen.

De staffel

Vijf schijven, en een minimum van veertig euro.

De vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten is genormeerd in een algemene maatregel van bestuur die op 15 september 2026 gold in de versie van 1 oktober 2024. Hij is kort, en juist daarom wordt hij vaak onvolledig geciteerd. Hieronder staat wat artikel 2 zelf zegt.

De vijf schijvenartikel 2 lid 1 Besluit vergoeding voor buitengerechtelijke incassokosten

15% over de eerste € 2.500 van de hoofdsom, 10% over de volgende € 2.500, 5% over de volgende € 5.000, 1% over de volgende € 190.000 en 0,5% over het meerdere, met een maximum van € 6.775. De percentages lopen dus over schijven van de hoofdsom en niet over het totaal — een fout die in de praktijk tot een te hoge vordering leidt, en daarmee tot een afwijzing.

Het minimum en de btwartikel 2 lid 2 en lid 3

Lid 2: de vergoeding bedraagt ten minste € 40. Lid 3 laat een verhoging met het btw-percentage toe, maar onder drie cumulatieve voorwaarden: de schuldeiser maakt voor de incasso gebruik van een btw-belaste dienst, hij kan de hem in rekening gebrachte omzetbelasting niet verrekenen, én hij verklaart dat nadrukkelijk. Zonder die verklaring is er geen grondslag voor de opslag.

Termijnbetalingen hebben een eigen regelartikel 2a van hetzelfde besluit

Voor de vergoeding bedoeld in artikel 6:96 lid 8 BW geldt: € 40 voor de eerste termijnbetaling waarvoor de laagste vergoeding geldt in een periode van zes maanden, en € 20 voor volgende termijnbetalingen in diezelfde periode. Wordt in één aanmaning voor meerdere termijnbetalingen aangemaand, dan geldt het hoogste bedrag dat voor een van die termijnbetalingen in rekening kan worden gebracht. Dit is de anti-stapelregeling, en zij staat niet in de hoofdstaffel.

Tussen ondernemingen ligt het andersartikel 6:96 lid 4 BW

Bij een handelsovereenkomst als bedoeld in artikel 6:119a lid 1 of 6:119b lid 1 BW bestaat de vergoeding uit ten minste € 40, en dat bedrag is „zonder aanmaning verschuldigd vanaf de dag volgende op de dag waarop de wettelijke of overeengekomen uiterste dag van betaling is verstreken”. Van die bepaling kan niet ten nadele van de schuldeiser worden afgeweken. Er is dus geen veertiendagenbrief nodig — die eis geldt alleen tegenover de consument.

Meerdere vorderingen: één aanmaning, opgetelde hoofdsommenartikel 6:96 lid 7 BW

Kan een schuldenaar voor meer dan één vordering worden aangemaand, dan moet dat in één aanmaning gebeuren, en worden voor de berekening van de vergoeding de hoofdsommen bij elkaar opgeteld. Omdat de staffel degressief is, verlaagt dat de vergoeding — en dat is precies de bedoeling.

Vijf schijven, een minimum, een btw-voorwaarde, een termijnbetalingsregel en een optelregel. LEO zet ze onder elkaar met het artikel erbij, zodat u de uitkomst in één oogopslag narekent in plaats van hem te moeten geloven.

De veertiendagenbrief

Eén zin verkeerd, en de kosten zijn weg.

Tegenover een consument-schuldenaar worden incassokosten pas verschuldigd na een aanmaning die aan artikel 6:96 lid 6 BW voldoet. De Hoge Raad heeft die bepaling in een prejudiciële beslissing van 25 november 2016 op zeven punten uitgewerkt. Die beslissing is nog steeds het kader waaraan de kantonrechter toetst.

De termijn begint bij ontvangst, niet bij verzendingHR 25 november 2016, ECLI:NL:HR:2016:2704, r.o. 3.4

Artikel 6:96 lid 6 BW laat de termijn van veertien dagen ingaan „de dag na aanmaning”, en omdat de aanmaning een verklaring is die de schuldenaar moet hebben bereikt, vangt de termijn volgens de Hoge Raad pas aan daags na de dag waarop de schuldenaar de brief heeft ontvangen. De bedoeling van de wetgever is dat hij de vólle veertien dagen krijgt.

Welke formulering sneuvelt, en welke nietdezelfde beslissing, r.o. 3.6.1

„Binnen veertien dagen na heden” en „binnen veertien dagen na verzending van deze brief” voldoen niet: zij wijzen een te vroege aanvangsdag aan. Wél door de toets komen „binnen veertien dagen vanaf de dag nadat deze brief bij u is bezorgd” en „binnen vijftien dagen nadat deze brief bij u is bezorgd”. De Hoge Raad merkt daarbij op dat het schuldeisers vrijstaat een ruimere termijn te geven, bijvoorbeeld drie weken na ontvangst.

Een fout in de brief is niet te reparerendezelfde beslissing, r.o. 3.6.2

Een veertiendagenbrief die niet aan de eisen voldoet, heeft niet het rechtsgevolg dat de consument bij uitblijven van tijdige betaling incassokosten verschuldigd wordt. Wie alsnog recht op die kosten wil, moet een nieuwe, wél juiste brief sturen: een termijn die een dag te kort was, wordt niet gerepareerd door er later nog een week of tien dagen bij te geven.

Ook in verstek en op tegenspraak kijkt de rechter meedezelfde beslissing, r.o. 3.7, met artikel 139 Rv

Van artikel 6:96 leden 5 tot en met 7 BW en van het Besluit kan niet ten nadele van de consument worden afgeweken. In verstekzaken moet de rechter op grond van artikel 139 Rv beoordelen of de schuldeiser genoeg heeft gesteld en overeenkomstig die regels heeft gehandeld; volgens de Hoge Raad is hij óók in zaken op tegenspraak bevoegd dat uit eigen beweging te onderzoeken.

Betaalt hij binnen de termijn een deel, dan telt alleen dat deel niet meedezelfde beslissing, r.o. 3.8

Wie binnen veertien dagen volledig betaalt is geen vergoeding verschuldigd. Betaalt hij binnen die termijn slechts een deel, dan is hij wél een forfaitaire vergoeding verschuldigd, maar wordt de hoogte daarvan bepaald over het niet (tijdig) betaalde deel van de hoofdsom. De staffel loopt dan dus over een kleiner bedrag.

Dit is het soort onderwerp waar een verkeerd overgeschreven zin direct geld kost. Daarom citeert LEO de rechtsoverweging in plaats van hem samen te vatten, met de ECLI erbij zodat u hem zelf openslaat.